Szkolnictwo i oświata w Piotrcovianach

Szkolnictwo i oświata w Piotrcovianach / Sylwia Madalińska // W: Warsztaty Bibliotekarskie [Dokument elektroniczny] / red. nacz. Dagmara Roszkowska. – Czasopismo elektroniczne. – Nr 2/2015 (46) grudzień – Piotrków Trybunalski : Biblioteka Pedagogiczna, 2015. – Tryb dostępu: http://warsztatybibliotekarskie.pedagogiczna.edu.pl/szkolnictwo-i-oswiata-w-piotrcovianach. – ISSN 1732-7008

linia

W cyklu tematycznym Warsztatów rozpoczętym w numerze 3-4/2010 przybliżam Państwu tematykę i ofertę zbiorów regionalnych w naszej bibliotece a także specyfikę ich opracowania i wyszukiwania w katalogu komputerowym Piotrcoviana (dostępnym online). Baza danych Piotrcoviana obejmuje publikacje prasowe począwszy od 2001 roku oraz wszystkie książki niezależnie od roku wydania, traktujące o sprawach Piotrkowa i Ziemi Piotrkowskiej. Z każdym rokiem przybywa w niej wiele aktualnych opisów bibliograficznych. W tej chwili prezentuje dane o ponad 8700 publikacjach. Wszystkie one są dostępne w Bibliotece Pedagogicznej.

Ze względu na to, że nasza biblioteka jest placówką pedagogiczną, a także mając na uwadze obfitość materiałów prasowych dotyczących spraw oświatowych, temat szkolnictwa i oświaty jest jednym z najszerzej reprezentowanych w regionalnej bazie danych. Zagadnień tych dotyczy ponad 10% zgromadzonego materiału (ok. 900 opisów bibliograficznych). Uwaga – niniejszy artykuł mówi o szkolnictwie i oświacie bez szkolnictwa wyższego.

Wybór do bazy z bieżącej prasy publikacji dotyczących szkolnictwa i oświaty podlega dość ostrej selekcji, również z powodu ich obfitości. W każdym numerze lokalnej czy regionalnej prasy znajdujemy wiele artykułów dotyczących życia szkół. Organizowanych jest przede wszystkim bardzo dużo konkursów, egzaminów, często zdarzają się rocznice, jubileusze, Dni Patrona, dni otwarte, remonty szkół i wiele codziennych i niecodziennych wydarzeń z ich życia, które znajdują odzwierciedlenie w mediach. Nie sposób uwzględniać w bibliografii ich wszystkich.

Oto, jakie zasady obowiązują w tematowaniu (i tym samym wyszukiwaniu) publikacji dotyczących tego obszaru w bazie danych Piotrcoviana:

Każdy artykuł lub książka traktujący o jednej szkole lub wielu szkołach otrzymuje temat Szkolnictwo – Piotrków, gdy chodzi o miasto (jest ich ok. 340) lub Szkolnictwo – Piotrkowskie, gdy chodzi o inną miejscowość w powiecie (jest ich ponad 200). Publikacje dotyczące szkół w aspekcie historycznym – na ogół jest to po prostu cała historia danej szkoły – otrzymują powyższe hasła z dodatkiem -historia (jest ich ok. 120).

Osobno potraktowane są przedszkola. Każda publikacja dotycząca jednego lub więcej przedszkoli otrzymuje temat Przedszkola. Jest tych publikacji ok. 70.

Jednak szkolnictwo i oświata – to nie tylko szkoły i przedszkola. Przyjęłam zasadę, że publikacje dotyczące zjawisk i placówek oświatowych innych niż szkoły i przedszkola otrzymują temat Oświata – Piotrków lub odpowiednio Oświata – Piotrkowskie (jest ich ponad 100). To samo dotyczy aspektu historycznego (temat z dodatkiem -historia). Jest jeszcze temat Oświata dorosłych – prawie 50 publikacji. Czego może dotyczyć to piśmiennictwo, o tym poniżej.

Dodatkowo każda publikacja poświęcona jednej tylko placówce posiada temat będący nazwą tej placówki zbudowany wg wzoru: Szkoła Podstawowa nr 1 – Piotrków, Szkoła Podstawowa – Gomulin, Liceum Ogólnokształcące nr 3 – Piotrków, Zespół Szkół Rolnicze Centrum Kształcenia Ustawicznego – Wolbórz i tak dalej. W tematach używa się cyfr arabskich na końcu nazwy szkoły, nie używa się nazw patronów szkół, aby ich nie komplikować przy wyszukiwaniu. Nie wszystkie jednak nazwy szkół zbudowane są wg tego standardu i warto o tym pamiętać; np. Katolickie Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcące Stowarzyszenia Przyjaciół Szkół Katolickich – Piotrków, Niepubliczne Specjalne Przedszkole dla Dzieci Niepełnosprawnych „Słoneczko” i in. Przy uzupełnianiu bazy istnieje konieczność ustalenia i używania oficjalnej, ujednoliconej nazwy danej placówki, która czasem bywa bardzo rozbudowana.

O ilu szkołach i przedszkolach możemy znaleźć informacje w Piotrcovianach?… 38 szkół podstawowych i 9 gimnazjów z obszaru powiatu, 18 szkół podstawowych i 8 gimnazjów w Piotrkowie, ponad 20 szkół ponadgimnazjalnych z Piotrkowa i powiatu oraz 18 przedszkoli.

A co zatem kryje się pod tematem Oświata? Jak wspomniałam, są to artykuły i książki nie traktujące o szkołach i przedszkolach. Znajdziemy tam głównie takie placówki, wydarzenia i zagadnienia, jak: Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, Ochotniczy Hufiec Pracy, Targi Pracy i Edukacji, Targi Wydawnictw Edukacyjnych, Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna, Delegatura Kuratorium Oświaty, Uniwersytet Dzieci i Młodzieży, nauczanie na odległość (zagadnienia dot. platformy e-learningowej), Związek Nauczycielstwa Polskiego. Temat ten dostają też publikacje mówiące o poszczególnych przedsięwzięciach – na ogół jednokrotnych lub nieregularnych – różnych placówek, organizacji, instytucji, działaniach mających charakter typowo oświatowy.

Oświata dorosłych – to temat, który skupił m.in. informacje o działalności: Uniwersytetu III Wieku, Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego, Regionalnego Ośrodka Europejskiego Funduszu Społecznego, Warsztatów Terapii Zajęciowej, Centrum Kształcenia Ustawicznego, ale także, np. akcjach oświatowych skierowanych do więźniów piotrkowskiego aresztu.

Warto do tego dodać, że w bazie danych Piotrcoviana przyjęto zasadę, iż każda publikacja na temat osoby jakiegoś nauczyciela lub środowiska nauczycieli – bez względu na to, czy mówi o ich pracy zawodowej, czy innych aspektach działalności, otrzymuje temat Nauczyciele.

Zasób bibliograficzny w dziedzinie szkolnictwa i oświaty jest, jak widać, w naszej bazie bardzo bogaty i różnorodny. Wiele przekrojowych, obszernych materiałów zaczerpniętych zostaje z czasopisma Forum Nauczycielskie : piotrkowski kwartalnik oświatowy, wydawanego przez WODN, które podobnie jak wszystkie czasopisma w Piotrcovianach, jest uwzględnione w bazie począwszy od 2001 roku.

Piotrków jest miastem o wspaniałych tradycjach szkolnych, dość wspomnieć o obchodzonym właśnie jubileuszu 340-lecia Liceum Ogólnokształcącego nr 1 im. Bolesława Chrobrego. To przykład sztandarowy, choć niejedyny. Aspekt historyczny wielu publikacji dotyczących lokalnego szkolnictwa może być szczególnie interesujący, zwłaszcza, że w tym obszarze mamy do czynienia również z książkami, nie tylko z artykułami prasowymi. Piotrkowskie Studia Pedagogiczne, czasopismo naukowe wydawane przez UJK, również często porusza tę tematykę, a Piotrcoviana dostarczają o owych pracach informacji.

Mamy kilka monografii poszczególnych szkół czy też książkowe dzieje ZNP. Mamy wiele materiałów dotyczących tajnego nauczania w czasie II wojny światowej. Mamy ukryte na łamach czasopism, lecz dzięki bazie danych Piotrcoviana łatwo wyszukiwalne obszerne i interesujące wspomnienia szkolne piotrkowian sprzed kilkudziesięciu i więcej lat.

Niezwykle ciekawe wydają się również publikacje, w których historia piotrkowskiego szkolnictwa ukazana jest w sposób zbeletryzowany. Oto kilka przykładów: powieść Władysława Sabowskiego (1837-1888) Nad poziomy o XIX-wiecznych piotrkowskich gimnazjalistach ; sztuka teatralna Młody las Jana Adolfa Hertza (1878-1943) upamiętniająca piotrkowski strajk szkolny z 1905 roku ; pamiętniki Jana Tadeusza Malewskiego (1905-1989) Przeminęło z lat szkolnych w Piotrkowie. Niestety, w przypadku dwóch ostatnich pozycji posiadamy tylko ich omówienia; być może w przyszłości uda się pozyskać te dzieła, ale dzięki wiedzy o nich pozyskanej z Piotrcovian można poszukać ich w innych bibliotekach…

***


linia


Sylwia Madalińska
 – absolwentka bibliotekoznawstwa na UŁ, pracuje w bibliotekach od 22 lat. Specjalizuje się w języku haseł przedmiotowych BN i w bibliografii regionalnej. Jej żywiołem jest praca z bazami danych, nie z Czytelnikiem ;). Jest admiratorką poprawnej polszczyzny, dyplomowanym informatorem turystycznym i infobrokerem. Słucha ciężkiego rocka i lubi wędrówki po Polsce.

linia

 

Ten artykuł jest częścią: NR 2/2015 (46)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *